فاصله پنجم درست (ذوالخمس) ( Perfect fifth)
این فاصله متشکل از سه پرده و نیم است که در متون قدیم موسیقی ایرانی ذوالخمس نام دارد. این فاصله در موسیقی ایرانی و باالاخص در موسیقی کلاسیک غربی، فاصله¬ای مهم محسوب می شود. تمرینات زیر جهت ایجاد توانایی در اجرای فاصله پنجم درست است. تمرین های زیر را با کمک ساز سرایش کنید:
پس از اینکه نمونه های قبل را بارها با کمک ساز، اجرا کردید، آنها را بدون کمک ساز اجرا کنید و فقط نتِ اول
هر تمرین را از ساز کوک بگیرید. سعی کنید بتوانید از هر نتی ، فاصله پنجم درست بالاتر و پنجم درست پایین¬تر
را سرایش کنید.
سرایش از دوم کوچک تا پنجم درست در زنجیره نت ها فواصل
تمریناتی که در ادامه وجود دارند، خطوطی هستند که بین درجات آنها از فواصل دوم کوچک، دوم بزرگ، سوم کوچک، سوم بزرگ، چهارم درست و پنجم درست استفاده شده است. این تمرینات هیچ مدی را تثبیت نمی کنند و فقط برای توانمندی بیشتر در اجرای فواصل مذکور هستند. روی بعضی از درجات توقف کنید و صدای خود را با ساز مقایسه کنید و در صورت تفاوت، از ابتدا شروع کنید.
فاصله ششم کوچک (minor sixth)
این فاصله مجموعا برابر با چهار پرده است. نمونه های زیر را که به تمرین این فاصله به صورت بالارونده و پایین رونده می پردازند، ابتدا با ساز شنیده و سپس همراه با ساز سرایش کنید.
پس از اینکه نمونه¬ها را بارها با همراهی ساز سرایش کردید، نت اول هر نمونه را از ساز کوک گرفته و سپس
نت های فاصله را اجرا کنید. در آخر نت های مختلف را به صورت تصادفی با ساز اجرا کرده و فاصله ششم کوچک را به
صورت بالارونده و پایین¬رونده اجرا کنید.
فاصله ششم بزرگ (Major sixth)
این فاصله متشکل از چهار و نیم پرده است. جهت تسلط بر اجرای این فاصله، نمونه های زیر را با ساز اجرا و سپس تقلید کنید.
پس از اینکه نمونه ها را بارها با همراهی ساز سرایش کردید، نت اول هر نمونه را از ساز کوک گرفته و سپس
نت های فاصله را اجرا کنید. در آخر نت های مختلف را به صورت تصادفی با ساز اجرا کرده و فاصله ششم بزرگ را به
صورت بالارونده و پایین رونده اجرا کنید.
سرایش فواصل از دوم کوچک تا ششم بزرگ در زنجیره نت ها
